Ρήξη τένοντα υπερακανθίου – Τί είναι;
Ως ρήξη τένοντα υπερακανθίου ονομάζουμε τη ρήξη του τένοντα του υπερακανθίου μυος ο οποίος βρίσκεται στην οπίσθια επιφάνεια του ώμου. Αποτελεί τμήμα του στροφικού πετάλου του ώμου( Rotator cuff) και είναι ο πιο συχνός τένοντας που μπορεί να υποστεί βλάβη σε τραυματισμούς του ώμου. Συχνά μπορεί να συνυπάρχει με ρήξεις και των άλλων μυών που απαρτίζουν το στροφικό πέταλο του ώμου.
Ανατομία του ώμου
Η άρθρωση του ώμου σχηματίζεται από τη συννένωση 3 διαφορετικών οστών: την κλείδα, το βραχιόνιο οστούν και την ωμοπλάτη- όπου με τη σφαιρική κεφαλή του βραχιονίου οστού και την κοιλότητα της ωμογλήνης της ωμοπλάτης σχηματίζουν την γληνοβραχιόνια άρθρωση η οποία επιτρέπει την κίνηση του άνω άκρου σε ένα μεγάλο εύρος γωνιών.
Το στροφικό πέταλο του ώμου σχηματίζεται από τη συνέννωση 4 μυων που προσφύονται στην ωμοπλάτη και το βραχιόνιο οστούν. Η λειτουργία του πετάλου αποσκοπεί στην κίνηση της κεφαλής στην ωμογλήνη καθώς και στην σταθεροποίηση της στην ωμογλήνη κατά τις στροφικές κινήσεις του βραχιονίου οστού.
Οι 4 μύες του πετάλου είναι οι εξής:
• Ο υπερακάνθιος
• Ο υπακάνθιος
• Ο υποπλάτιος
• Ο ελάσσων στρογγυλός.
Ο υπερακάνθιος μυς εκφύεται από τον υπερακάνθιο βόθρο της ωμοπλάτης και καταφύεται στην κορυφή του μείζονος βραχιονίου ογκώματος. Νευρώνεται από το υπερπλάτιο νεύρο και βοηθά στην απαγωγή του ώμου. Άρα, σε ρήξη του τένοντα του υπερακανθίου έχουμε αδυναμία απαγωγής του ώμου.
Ρήξη τένοντα υπερακανθίου – Ποια τα αίτια;
Συχνότερα αίτια της ρήξης του τένοντα του υπερακανθίου είναι το τραύμα, η εκφύλιση καθώς και η υπακρωμιακή προστριβή. Μπορεί να συνυπάρχει με ρήξεις των υπολοίπων μυων του πετάλου καθώς και με ρήξη του τένοντα της μακράς κεφαλής του δικεφάλου. Αφορά κατά κύριο λόγο η ρήξη στην κατάφυση του υπερακανθίου και συμβαίνει συνήθως στο κυρίαρχο χέρι.
Πώς ταξινομείται η ρήξη του υπερακανθίου;
Οι ρήξεις του υπερακανθίου διακρίνονται σε οξείες και χρόνιες και σε ολικού και μερικού πάχους.
Οξείες είναι εκείνες που συμβαίνουν αιφνίδια λόγω κάκωσης- πτώση με το χέρι σε έκταση, ή κατά την προσπάθεια ανύψωσης βαρύ αντικειμένου, ή κατά τη διάρκεια αθλητικής δραστηριότητας( tennis, baseball, basketball, volleyball, rugby). Ακόμη μπορεί να συμβεί παράλληλα με άλλους τραυματισμούς όπως το εξάρθρημα του ώμου ή σε κάταγμα κλείδας.
Οι χρόνιες συμβαίνουν προοδευτικά κατά τη διάρκεια μακράς περιόδου και οφείλονται σε εκφύλιση του τένοντα. Οι άντρες > 40 ετών είναι πολύ πιθανόν να έχουν εκφυλιστική ρήξη του τένοντα του υπερακανθίου. Παράγοντες όπως κάπνισμα, υπερχοληστεριναιμία, αύξηση σωματικού βάρους, οστεόφυτα στον ώμο αυξάνουν την πιθανότητα εμφάνισης της χρόνιας ρήξης.
Οι μερικού πάχους ρήξεις του υπερακανθίου τένοντα αποτελούν μια μη πλήρη ρήξη των μυικών ινών του οι οποίες προοδευτικά μπορεί να καταλήξουν σε ολικού πάχους ρήξεις.
Ρήξη τένοντα υπερακανθίου – Ποια τα συμπτώματα;
Ο ασθενής αναφέρει πόνο που εντοπίζεται στην περιοχή του δελτοειδούς μυος, έχει συνήθως ξαφνική εμφάνιση και επιδεινώνεται με δραστηριότητες ανύψωσης του άνω άκρου. Ακόμη μαζί με τον πόνο υπάρχει και αδυναμία του μέλους ιδίως στην ανύψωση και απαγωγή.
Κατά την εξέταση υπάρχει ευαισθησία στην περιοχή του μείζονος βραχιονίου ογκώματος και ελάττωση της έξω στροφής του μέλους υπό αντίσταση.
Προκλητές δοκιμασίες:
1. Drop arm test: Ο εξεταστής ο οποίος βρίσκεται πίσω από τον ασθενή απάγει τον ώμο του στις 90ο και αφήνοντας το χέρι του από τον αγκώνα του ασθενή δίνει εντολή να κατεβάσει σιγά –σιγά το χέρι. Η δοκιμασία είναι θετική για ρήξη τένοντα υπερακανθίου όταν ο ασθενής αισθανθεί πόνο, ή έχουμε ξαφνική πτώση του χεριού ή αδυναμία στη διατήρηση
της θέσης του χεριού. ( Εικ 1)
2. Jobe test : Ο ασθενής σηκώνει το χέρι του στις 90ο με τον αγκώνα σε έκταση και έσω στροφή και πρηνισμό το αντιβράχιο. Αίσθημα πόνου ή αδυναμία αντίστασης στην προς τα κάτω άσκηση δύναμης του εξεταστή υποδηλώνει τραυματισμό ή ρήξη του τένοντα του υπερακανθίου. ( Εικ 2)
Εικ 1. Εικ 2.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η ρήξη του υπερακανθίου μπορεί να διαγνωσθεί σε ένα μεγάλο ποσοστό από την κλινική εξέταση. Σε πολλές περιπτώσεις όμως είναι απαραίτητη και η παρακλινική εξέταση.
Ακτινολογικός έλεγχος
Λήψεις : Προσθιοπίσθια, σε έσω ή έξω στροφή ή και μασχαλιαία, με ευρήματα: ασβεστοποιό τενοντίτιδα του υπερακανθίου, κυστικές αλλοιώσεις στο μείζον βραχιόνιο όγκωμα καθώς και μετακίνηση της βραχιονίου κεφαλής προς τα άνω λόγω ρήξης του τένοντα του υπερακανθίου και μείωση του υπακρωμιακού χώρου.
Υπερηχογράφημα
Είναι ένα από τα πιο σημαντικά μέσα διάγνωσης. Αποτελεί μέθοδο μη επεμβατική , γρήγορη στην εκτέλεση και δεν έχει ακτινοβολία. Χρειάζεται εμπειρία στην εκτέλεση και ιδιαίτερα στην ερμηνεία των ευρημάτων.
Μαγνητική τομογραφία
Είναι σηματική για την αξιολόγηση της ποιότητας του υπερακανθίου μυος, ενδεικτική για το μέγεθος το σχήμα και το βαθμό της ρήξης ή συρρίκνωσης του τένοντα, αλλά και στην αξιολόγηση της μυικής ατροφίας του υπερακανθίου σε οβελιαία προβολή. ( tangent sign εικ)
Ρήξη τένοντα υπερακανθίου – Ποια η θεραπεία;
Συντηρητική: Αποτελεί αρχικό στάδιο αντιμετώπισης των περισσοτέρων ρήξεων.
Η θεραπεία περιλαμβάνει: 1) αποφυγή άρσης βάρους και δραστηριοτήτων άνωθεν του ώμου, 2) διατατικές ασκήσεις του ώμου, 3) έγχυση κορτιζόνης.
Τα παραπάνω μέτρα αποσκοπούν στην μείωση του πόνου και στην βελτίωση της κίνησης και της δύναμης του χεριού.
Χειρουργική: Στις περιπτώσεις που τα συντηρητικά μέτρα δεν επαρκούν, σε συχνές υποτροπές ή όταν έχουμε δυσλειτουργία του χεριού.
Η θεραπεία επιλογής είναι η αρθροσκόπηση του ώμου όπου μέσω 2-3 οπών του δέρματος εισάγουμε την αρθροσκοπική κάμερα και ειδικά σχεδιασμένα εργαλεία , αναγνωρίζουμε το σημείο βλάβης ( ρήξη του τένοντα) και διενεργείται η συρραφή και επανακαθήλωση της ρήξης του υπερακανθίου τένοντα στο μείζον βραχιόνιο όγκωμα. Ο ασθενής παραμένει για μία ημέρα στο νοσοκομείο και εξέρχεται με σταδιακό πρόγραμμα κινητοποίησης του ώμου.
Aρθροσκοπική επανακαθήλωση
O Ορθοπαιδικός – Χειρουργός Παναγιώτης Καλδής διαθέτει πολυετή εμπειρία και μεγάλη εξειδίκευση στη χειρουργική άνω άκρου, έχοντας εκτελέσει με μεγάλη επιτυχία πληθώρα χειρουργικών επεμβάσεων.
Ο ιατρός είναι ενεργό μέλος των σημαντικότερων συλλόγων και εταιρειών όπως η Eλληνική Eταιρεία Xειρουργικής Άνω Άκρου και Επανορθωτικής Μικροχειρουργικής.
